అంత్యక్రియల వద్ద బంధువులెక్కడ..? సాంకేతికత పెరిగినా.. ఆప్యాయత తగ్గుతోందా..?

 

అంత్యక్రియల వద్ద బంధువులెక్కడ?

సాంకేతికత పెరిగినా.. ఆప్యాయత తగ్గుతోందా?

రిపోర్టర్: ముత్తయ్య
కొల్చారం, తెలుగు ట్రెండ్స్:

ఒక మనిషి జీవితంలో జననం నుంచి మరణం వరకు కుటుంబ సభ్యులు, బంధువులు, స్నేహితులు తోడుగా ఉండటమే భారతీయ కుటుంబ వ్యవస్థకు ప్రతీక. ముఖ్యంగా అంత్యక్రియల వంటి విషాద సందర్భాల్లో బంధుమిత్రులు, ఇరుగుపొరుగు వారు కలిసి కుటుంబానికి అండగా నిలవడం మన సంస్కృతిలో భాగంగా కొనసాగింది. కుటుంబ సభ్యులకు ధైర్యం చెప్పడం, బాధను పంచుకోవడం, అంత్యక్రియల నుంచి తదుపరి కార్యక్రమాల వరకు బాధ్యతను పంచుకోవడం ఒక సామాజిక విలువగా భావించేవారు.

అయితే మారుతున్న జీవనశైలి, ఉపాధి కోసం వలసలు, చిన్న కుటుంబాల పెరుగుదలతో ఈ పరిస్థితుల్లో మార్పులు కనిపిస్తున్నాయనే చర్చ సమాజంలో సాగుతోంది. ఒకప్పుడు కుటుంబ బంధాలు కేవలం రక్తసంబంధాలతోనే కాకుండా పరస్పర ప్రేమ, ఆప్యాయత, బాధ్యత, అనుబంధాలతో బలపడేవి. ఇంట్లో ఎవరికైనా అనారోగ్యం వచ్చినా, శుభకార్యం జరిగినా, విషాదం సంభవించినా బంధువులు ముందుగా ఇంటి గడప దాటేవారు.

కాలం మారడంతో జీవనశైలిలో వచ్చిన మార్పులు కుటుంబ వ్యవస్థపై కూడా ప్రభావం చూపుతున్నాయనే అభిప్రాయాలు వ్యక్తమవుతున్నాయి. ఉపాధి, విద్య, ఉద్యోగాల కోసం ఇతర నగరాలు, రాష్ట్రాలు, విదేశాలకు వెళ్లడం, అణు కుటుంబాల సంఖ్య పెరగడం, పని ఒత్తిడి అధికమవడం వంటి కారణాలతో కుటుంబ సభ్యులు ఒకే చోట ఉండే పరిస్థితులు తగ్గుతున్నాయి. దీంతో అత్యవసర పరిస్థితుల్లో అందరూ ఒకచోట చేరడం కొన్నిసార్లు సాధ్యం కాకపోతోందని పలువురు అభిప్రాయపడుతున్నారు.

ఇటీవలి సంఘటనలు ఆలోచింపజేస్తున్నాయా?

ఇటీవలి కాలంలో దేశంలోని పలు ప్రాంతాల్లో వృద్ధులు ఒంటరిగా నివసిస్తూ మరణించిన తర్వాత రోజులకే విషయం వెలుగులోకి వచ్చిన ఘటనలు, అంత్యక్రియలకు బంధువుల కంటే స్థానికులు లేదా స్వచ్ఛంద సంస్థల సభ్యులే ముందుకు వచ్చిన సంఘటనలు వెలుగులోకి వస్తున్నాయి. అలాగే విదేశాలు, ఇతర నగరాల్లో ఉన్న కుటుంబ సభ్యులు చేరుకునే వరకు మృతదేహాలను మార్చురీల్లో ఉంచాల్సిన పరిస్థితులు కూడా పలుచోట్ల ఎదురవుతున్నాయి.

ఇలాంటి పరిణామాలు మారుతున్న కుటుంబ వ్యవస్థ, వృద్ధుల సంరక్షణ, సామాజిక బాధ్యతలపై మరోసారి చర్చకు దారితీస్తున్నాయి.

ఉమ్మడి కుటుంబ వ్యవస్థ నుంచి అణు కుటుంబాల దిశగా..

ఒకప్పుడు మూడు, నాలుగు తరాలు ఒకే ఇంట్లో నివసించడం సాధారణం. పెద్దలు కుటుంబానికి దిక్సూచిగా ఉండేవారు. వారి అనుభవాలు కుటుంబ నిర్ణయాలకు మార్గనిర్దేశం చేసేవి. పిల్లలు, మనవళ్లు పెద్దలను చూసుకోవడం తమ బాధ్యతగా భావించేవారు.

ప్రస్తుతం ఉద్యోగాలు, విద్య, జీవనావకాశాల కోసం కుటుంబ సభ్యులు వేర్వేరు ప్రాంతాల్లో స్థిరపడుతుండటంతో ఉమ్మడి కుటుంబాల స్థానంలో అణు కుటుంబాలు పెరిగాయి. బంధాలు పూర్తిగా తెగిపోలేదు గానీ, ప్రత్యక్ష అనుబంధం తగ్గిందనే అభిప్రాయం వినిపిస్తోంది.

సాంకేతికత దగ్గర చేసింది.. కానీ మనుషుల మధ్య దూరం తగ్గిందా?

స్మార్ట్‌ఫోన్లు, వీడియో కాల్స్, సోషల్ మీడియా ప్రపంచాన్ని అరచేతిలోకి తీసుకొచ్చాయి. విదేశాల్లో ఉన్న పిల్లలు తల్లిదండ్రులతో ప్రతిరోజూ మాట్లాడే అవకాశం ఏర్పడింది. అయితే అవసరమైన సమయంలో భౌతికంగా పక్కన ఉండే ఆప్యాయతకు సాంకేతికత పూర్తిగా ప్రత్యామ్నాయం కాలేదని పలువురు సామాజిక పరిశీలకులు పేర్కొంటున్నారు.

కుటుంబ బంధాలు కేవలం ఫోన్ సంభాషణలతో కాకుండా, అవసరమైన సమయంలో ఒకరికొకరు అండగా నిలవడం ద్వారా మరింత బలపడతాయని వారు అభిప్రాయపడుతున్నారు.

వృద్ధుల సంక్షేమంపై మరింత దృష్టి అవసరం

వృద్ధాప్యంలో తల్లిదండ్రులకు అవసరమయ్యేది కేవలం ఆర్థిక సహాయం మాత్రమే కాదు. ఆరోగ్య పరిరక్షణ, మానసిక భరోసా, కుటుంబ సభ్యుల ఆత్మీయత కూడా అంతే ముఖ్యమైనవి. కుటుంబ సభ్యులు దూరంగా ఉన్నా వారి ఆరోగ్యం, అవసరాలు, భద్రతపై నిరంతరం శ్రద్ధ చూపడం ప్రతి ఒక్కరి బాధ్యతగా నిపుణులు సూచిస్తున్నారు.

సమాజం పాత్ర కూడా కీలకమే

వృద్ధుల సమస్యలను కుటుంబాలకే పరిమితం చేయకుండా సమాజం కూడా తన బాధ్యతను గుర్తించాల్సిన అవసరం ఉంది. పొరుగువారు, స్థానిక స్వచ్ఛంద సంస్థలు, యువజన సంఘాలు, సామాజిక సేవా సంస్థలు ఒంటరిగా ఉన్న వృద్ధులకు అవసరమైన సమయంలో అండగా నిలిస్తే వారికి ఎంతో భరోసా లభిస్తుంది.

సంపద కాదు.. చివరికి నిలిచేది అనుబంధాలే

జీవితంలో ఎంత ఉన్నత స్థాయికి ఎదిగినా, ఎంత ఆస్తి సంపాదించినా చివరికి మనిషికి అవసరమయ్యేది కుటుంబ సభ్యుల ఆప్యాయత, బంధువుల పరామర్శ, స్నేహితుల అండ. సంపద కంటే మనిషి చూపే మానవత్వమే గొప్పది. తల్లిదండ్రులను గౌరవించడం, పెద్దలను ఆదుకోవడం, కుటుంబ బంధాలను నిలబెట్టుకోవడం ప్రతి తరానికి నైతిక బాధ్యత.

ఆలోచించాల్సిన సమయం ఇదే..

నేటి సమాజంలో ఇప్పటికీ తల్లిదండ్రులను ప్రేమగా చూసుకుంటూ వారి బాధ్యతలను నిర్వర్తిస్తున్న అనేక కుటుంబాలు ఉన్నాయి. అదే సమయంలో వెలుగులోకి వస్తున్న కొన్ని సంఘటనలు కుటుంబ బంధాలు, వృద్ధుల సంరక్షణ, సామాజిక బాధ్యతలపై మరోసారి ఆలోచించాల్సిన అవసరాన్ని గుర్తుచేస్తున్నాయి.

మారుతున్న కాలానికి అనుగుణంగా జీవనశైలి మారడం సహజమే. అయితే ఆ మార్పులో మానవీయ విలువలు, కుటుంబ అనుబంధాలు, పెద్దల పట్ల బాధ్యత మరుగున పడకుండా కాపాడుకోవాల్సిన అవసరం గతంలో కంటే ఇప్పుడు మరింత పెరిగింది.

సమాజం బలంగా ఉండాలంటే కుటుంబ వ్యవస్థ బలంగా ఉండాలి. కుటుంబ వ్యవస్థ బలంగా ఉండాలంటే ప్రేమ, పరస్పర గౌరవం, బాధ్యత, మానవత్వం నిలిచి ఉండాలి. అదే భవిష్యత్ తరాలకు మనం అందించాల్సిన గొప్ప వారసత్వం.